Ernstige psychische problemen in beeld gebracht

03 december 2019

Beeldverhalen en animaties

Voorlichtingsmateriaal over ernstige psychische problemen is vaak te complex voor jongeren met een migratie- of vluchtelingenachtergrond. Daardoor kunnen hun problemen onopgemerkt blijven. Het Kenniscentrum Kinder- en Jeugdpsychiatrie, Pharos en de Bascule willen hier wat aan doen en ontwikkelen daarom begrijpelijk informatiemateriaal voor deze groep. Het resultaat? Beeldverhalen over vier veel voorkomende psychische problemen: ADHD, autisme, stemmingsstoornissen en gedragsstoornissen.

Gezondheidsinformatie vaak te complex
Jongeren met een niet-westerse migratieachtergrond hebben even vaak (of zelfs vaker) psychische problemen als andere jongeren. Toch krijgen zij minder vaak de zorg die zij nodig hebben. Een mogelijke oorzaak hiervan is dat zij gezondheidsinformatie niet goed begrijpen en verkrijgen.

Voor vluchtelingenkinderen en hun gezinnen speelt dit waarschijnlijk nog sterker. Een deel van hen heeft beperkte gezondheidsvaardigheden. Dat wil zeggen dat zij moeite hebben om informatie over gezondheid te verkrijgen, begrijpen en toe te passen. Zij beheersen de taal vaak onvoldoende om complexe informatie over gezondheid, ziekte en zorg te begrijpen. Daarnaast kennen ze de weg door het Nederlandse zorgsysteem onvoldoende.

Dit is des te schrijnender doordat zij door hun levensomstandigheden juist een grotere kans lopen op psychische problemen. Denk aan de blootstelling aan traumatische gebeurtenissen voorafgaand aan en tijdens hun vlucht, en aan de vaak stressvolle omstandigheden tijdens de asielaanvraag.

Vier beeldverhalen
Als bijdrage aan een mogelijke oplossing voor deze problemen werken medewerkers van het Kenniscentrum Kinder- en Jeugdpsychiatrie, Pharos en de Bascule aan beeldverhalen en animaties over vier veelvoorkomende psychische problemen:

  • ADHD
  • Autismespectrumstoornissen
  • Depressie (stemmingsstoornis)
  • Gedragsstoornissen

De kennis uit de praktijkstandaarden van het Kenniscentrum vormt de basis voor de verhalen. De verhalen sluiten aan bij de leefwereld van de doelgroep, doordat de beelden van de omgeving of de personages herkenbare elementen bevatten. De hoofdpersoon van ieder beeldverhaal leert van iets wat hij gaandeweg meemaakt.

Jongeren
Het projectteam formuleert de kernboodschappen die voor de jongeren van belang zijn en legt die voor aan de klankbordgroep. Deze klankbordgroep bestaat uit mensen met verschillende culturele achtergronden. Een illustrator maakt er vervolgens passende beeldverhalen en animaties bij. Om het materiaal zo goed mogelijk te laten aansluiten bij de behoeften en leefwereld van de jongeren zelf, betrekt het team jongeren actief bij het project.

Breed inzetbare verhalen
De beeldverhalen en animaties kunnen gebruikt worden in de huisartsenpraktijk, door wijkteams, scholen en de jeugdhulp. Bijvoorbeeld als een hulpverlener het vermoeden heeft dat bij een jongere psychische problematiek speelt. De beeldverhalen zijn ook geschikt voor ouders met beperkte gezondheidsvaardigheden of een beperkte beheersing van de Nederlandse taal. Naar verwachting zijn de beeldverhalen na de zomer van 2020 klaar voor gebruik.

Voor meer informatie: Irma Hein, i.hein@debascule.com 

Dit project wordt gefinancierd door Stichting Kinderpostzegels en Stichting Steunfonds Pro Juventute.